پنل های شیمی
اسامی مترادف
نامهای رسمی
چرا آزمایش انجام می شود؟
-
چه زمانی باید آزمایش انجام شود؟
-
نمونه مورد نیاز
-
آیا برای انجام این تست به آمادگی خاصی نیاز است؟
-
شرح آزمایش
پنل های شیمی گروهی از آزمایشات هستند که به طور معمول برای تعیین وضعیت سلامت عمومی یک فرد درخواست میشوند. به عنوان مثال، آنها به بررسی تعادل الکترولیت بدن یا وضعیت چندین اندام اصلی بدن کمک میکنند. این آزمایشها بر روی نمونه خونی که معمولاً از ورید گرفته میشود، انجام میشوند.
برخی از انواع آزمایشهای موجود در پنلهای خاص و نیز نام پنلها در سطح ملی استاندارد شده است. نمونههایی از پنل های شیمی رایج عبارتند از:
- پنل متابولیک پایه (BMP) - معمولاً شامل 8 تست است که همه آنها در CMP یافت میشوند. اطلاعاتی درباره سلامت کلیهها و سیستم تنفسی و همچنین تعادل الکترولیت و اسید/ باز و سطح گلوکز خون ارائه میکند. آزمایشات مربوط به این پنل عبارتند از:
گلوکز، اوره (BUN)، کراتینین، سدیم، پتاسیم، کلسیم، بیکربنات، کلر
- پنل متابولیک جامع (CMP) - معمولاً شامل 14 تست است. این اطلاعات همان BMP را با افزودن سلامت کبد و پروتئینهای مهم خون ارائه میکند. آزمایشات مربوط به این پنل به شرح زیر میباشند:
گلوکز، اوره (BUN)، کراتینین، سدیم، پتاسیم، کلسیم، بیکربنات، کلر، بیلیروبین، توتال پروتئین، ALT, AST, ALP
- پانل الکترولیت - برای تشخیص مشکل در تعادل مایعات و الکترولیت بدن مفید است. آزمایشات مربوط به این پنل به شرح زیر میباشند:
بیکربنات، سدیم، پتاسیم، و کلر
- پنل لیپید - برای بررسی خطر ابتلا به بیماری قلبی عروقی در فرد استفاده می شود. آزمایشات مربوط به این پنل به شرح زیر میباشند:
کلسترول توتال، تری گلیسرید، LDL, VLDL, HDL
- پنل کبدی (همچنین به نام پانل عملکرد کبدی) - برای غربالگری، تشخیص، بررسی، و کنترل بر التهاب حاد و مزمن کبد (هپاتیت)، بیماری یا آسیب کبدی استفاده میشود. آزمایشات مربوط به این پنل به شرح زیر می باشند:
آلبومین، بیلیروبین، آلکالن فسفاتاز، گاماگلوتامیل ترانسفراز، توتال پروتئین، گلبولینها، PT, LDH, ALT, AST,
5' nucleotidase
- پنل کلیه (که به آن پنل عملکرد کلیه نیز گفته میشود) - حاوی آزمایشاتی مانند آلبومین، کراتینین، BUN، eGFR برای بررسی عملکرد کلیه است. بهطور کلی پنل کلیه شامل آزمایشهای زیر است:
گلوکز، اوره، کراتینین، کلسیم، فسفر، سدیم، پتاسیم، کلر، بیکربنات، آلبومین
و ممکن است آزمایشات زیر نیز در این پنل گنجانیده شوند:
آنیون گپ (محاسبه ی عدم تعادل در الکترولیتها)، میزان تخمینی فیلتراسیون گلومرولی (eGFR)، نسبت اوره به کراتینین، و پروتئین توتال
- پنل عملکرد تیروئید - برای کمک به بررسی عملکرد غده تیروئید و کمک به تشخیص اختلالات تیروئید است.
شامل اندازه گیری آنالیتهای زیر است:
- TSH,T3 uptake, T3, T4
یا اینکه ممکن است شامل تستهای زیر باشد:
- TSH, Free T4, Free T3 or total T3, Thyroid antibodies
در حالی که اکثر آزمایشگاهها مجموعه یکسانی از آزمایشهای CMP و BMP را ارائه میدهند، برخی از این پنلهای دیگر ممکن است برای پاسخگویی به نیازهای پزشک درخواست دهنده آزمایش طراحی شوند. (اگر آزمایشگاهی تستها را در یک پنل CMP یا BMP تغییر دهد، معمولاً نام پنل را نیز تغییر میدهد تا از سردرگمی جلوگیری شود).